Steeneik
Quercus ilex
Ook bekend als Quercus ilex, wintergroene eik.
Ideaal als haagplant, maar kan ook soliatair gebruikt worden om een mooie struik te vormen.
- Binnen 8 dagen in huis. Eerder nodig? Stuur ons een berichtje.
- Gratis verzending vanaf € 125,00. Daaronder € 10,00.
- Volumekorting. Bestelt u meer van dezelfde plant? 2e 10%, 3e 15%, 4e 20%, 5e 25% korting, vanzelf verrekend in uw winkelwagen.
- 30 dagen uitvalgarantie en advies van de kweker.
Steeneik (Quercus ilex): wat u moet weten
Ideaal als haagplant, maar kan ook soliatair gebruikt worden om een mooie struik te vormen.
Steeneik als boom, bol of haag
De steeneik is een wintergroene eik die snoei goed verdraagt. U houdt hem als boom, als bol op stam of als strakke haag met grijsgroen blad.
Steeneik: de wintergroene eik met grijsgroen blad
De steeneik (Quercus ilex) komt van nature voor rond de Middellandse Zee. Hij houdt zijn leerachtige blad het hele jaar, ook in de strengste maanden. De bovenkant van het blad is donker grijsgroen, de onderkant zilvergrijs en zacht viltig.
Jonge planten vormen vaak blad met een stekelige rand, zoals hulst. Daar komt de naam ilex vandaan. Naarmate de plant ouder wordt, krijgt hij gave, ovale bladeren van 3 tot 7 cm lang.
De steeneik verdraagt zeewind, zilte lucht en droge zomers uitstekend. Dat maakt hem geliefd in kusttuinen, stadstuinen en op winderige percelen waar een groene afscheiding gewenst is.
- Het hele jaar groen en dicht, dus privacy in alle seizoenen
- Verdraagt snoei goed en blijft strak in vorm
- Sterk bij zeewind, kalkrijke grond en droogte
- Bruikbaar als haag, bol op stam, leiboom, meerstammige boom of solitair
- Groeit rustig met 20 tot 30 cm per jaar, dus weinig snoeiwerk
Quercus ilex: standplaats en grond
Zet de steeneik op een zonnige plek, beschut tegen koude oostenwind. De zuidkant of westkant van de tuin is ideaal. Een muur, schutting of andere beplanting aan de oostkant vangt de schrale winterwind op.
De grond moet goed water doorlaten. Zand, leem en kalkrijke grond zijn prima. Op zware klei groeit hij goed zolang overtollig water wegzakt; meng daar grof zand en compost door de plantplaats.
Droge voeten in de winter zijn belangrijk. Een plek waar regenwater lang blijft staan geeft wortelschade en bruin blad.
Steeneik planten: zo pakt u het aan
Plant bij voorkeur in april en mei of in september. In het voorjaar is de grond opgewarmd en krijgt de plant een heel seizoen om te wortelen. In september is de grond nog warm en vormt de steeneik nieuwe wortels voor de winter.
Een jonge plant wortelt snel aan en groeit de eerste jaren goed mee. Een uitgebreid stappenplan vindt u in de gids steeneik planten.
- Zet de kluit of wortels een half uur in een emmer water
- Graaf een plantgat dat twee keer zo breed is als de kluit
- Meng compost door de uitgegraven grond
- Plant op dezelfde diepte als in de kwekerij
- Druk de grond stevig aan en geef 10 liter water per plant
- Leg een mulchlaag van 5 cm schors of compost rond de voet
- Geef een jonge boom of leiboom een paal of rek als steun
Steeneik haag: plantafstand en aanleg
Voor een groenblijvende steeneik haag rekent u 3 planten per meter. Span een touw, graaf een sleuf van 40 cm breed en 40 cm diep en verdeel de planten op gelijke afstand. Met de haagcalculator op de site berekent u snel hoeveel planten u nodig heeft.
Knip direct na het planten de toppen en zijtakken licht in. Zo vertakt de plant van onderaf en wordt de steeneik haag dicht tot op de grond.
Een steeneik haag houdt u eenvoudig op 1 tot 3 meter hoogte. Het grijsgroene blad geeft een zachte, mediterrane uitstraling en vormt een mooie achtergrond voor bloeiende planten.
Steeneik in de border: solitair, leiboom of meerstammig
Als solitair in de border groeit de steeneik uit tot een brede struik of kleine boom. Een meerstammige steeneik heeft meerdere stammen vanaf de grond en houdt u door snoei goed op 4 tot 6 meter. Een leiboom geeft groen op ooghoogte en daarboven, ideaal als scherm tegen inkijk van boven.
Een jonge boom leidt u door een sterke hoofdtak te kiezen en concurrerende toppen weg te knippen. Haal de onderste zijtakken in stappen weg, elk jaar een of twee, tot de stam de gewenste hoogte heeft. Bij een leiboom bindt u de zijtakken vlak langs het rek.
Combineer de steeneik met planten die ook van zon en goed doorlatende grond houden. Lavendel, Perovskia, Phlomis, wolfsmelk en siergrassen passen goed bij het grijsgroene blad. Onder een meerstammige boom doen bodembedekkers zoals Geranium macrorrhizum en zegge het goed.
Steeneik snoeien: wanneer en hoe
De beste tijd voor het snoeien van een haag, bol of leiboom is twee keer per jaar. De eerste keer in juni, na de eerste groeischeut. De tweede keer vanaf eind augustus tot half september. Daarna heeft de nieuwe groei tijd om af te harden voor de vorst.
Snoeien in juli kan ook, bijvoorbeeld als lichte vormsnoei. Kijk voor het snoeien of er vogels broeden en laat een bezet nest met rust tot de jongen zijn uitgevlogen.
Snoei een haag iets smaller aan de bovenkant dan aan de onderkant. Zo krijgt de onderkant voldoende licht en blijft hij vol. Gebruik bij voorkeur een handheggenschaar, dan blijven de leerachtige bladeren gaaf.
Een oude, kale plant verjongt u in april door flink terug te snoeien in oud hout. De steeneik loopt daarna opnieuw uit. Meer tips leest u in de gids steeneik snoeien.
Steeneik in pot houden
Kies een pot van minimaal 50 cm doorsnede met gaten in de bodem. Leg onderin een laag kleikorrels en vul aan met potgrond gemengd met een derde grof zand. Zo loopt water goed weg.
In een pot heeft de steeneik in de zomer bijna dagelijks water nodig. Geef in maart een korrelmest met langzame werking en verpot elke 3 tot 4 jaar naar een grotere pot of ververs de bovenste laag grond.
Ook een meerstammige steeneik in pot staat prachtig op terras of balkon. Zet de pot in de winter op potvoetjes tegen een muur en pak hem in met jute of noppenfolie, zodat de kluit beschermd blijft tegen doorvriezen.
Steeneik verzorging: water, voeding en winter
Geef de eerste twee jaar na het planten bij droogte elke week 10 liter water per plant. Daarna vormt de steeneik diepe wortels en redt hij zich goed in droge perioden. Geef ook water in een droog najaar, zodat de plant met een vochtige kluit de winter ingaat.
Bemest in maart of april met compost of een organische korrelmest. Een keer per jaar is genoeg. Stop met bemesten na juli, zodat de takken op tijd afharden.
Bescherm jonge planten de eerste winters met vliesdoek bij strenge vorst of koude oostenwind. Een mulchlaag rond de voet houdt de wortels warm. Alles over water, voeding en winterzorg vindt u bij steeneik verzorging.
Steeneik ziektes en bruine bladeren
Bruine of gele bladeren in mei en juni horen bij de natuurlijke bladwissel. De steeneik laat dan een deel van het oude blad vallen terwijl het nieuwe blad uitloopt. Dat is gezond gedrag.
Bruin blad in de winter of vroege voorjaar ontstaat meestal door vorst in combinatie met zon en wind. De bladeren verdampen water terwijl de grond bevroren is. Knip beschadigde takjes in april terug tot gezond hout; de plant loopt opnieuw uit.
De steeneik is een sterke plant met weinig ziekten. In natte jaren kan bladvlekkenziekte optreden, en jonge scheuten krijgen soms meeldauw.
- Bladvlekkenziekte: bruine vlekken op het blad bij nat weer. Ruim afgevallen blad op en zorg voor een luchtige standplaats
- Meeldauw: wit poeder op jonge scheuten in de zomer. Knip aangetaste toppen weg
- Bladluis: plakkerige jonge scheuten in het voorjaar. Spuit ze af met een harde waterstraal
- Natte voeten: slap, bruin blad en wortelrot. Verbeter de afwatering
Soorten en cultivars van de steeneik
In tuinen wordt vooral de soort Quercus ilex zelf geplant. Daarnaast zijn in de boomkwekerij enkele bekende vormen en verwante eiken bekend.
Deze namen zijn algemene tuinbouwkennis. Welke plant Plant2Go levert, leest u op de productpagina.
- Quercus ilex 'Fordii': compacte vorm met smal, glanzend blad
- Quercus x turneri 'Pseudoturneri': kruising met de zomereik, houdt het blad grotendeels in de winter
- Quercus x hispanica 'Wageningen': halfwintergroene eik die in Nederland is geselecteerd
- Kurkeik (Quercus suber): verwante soort met dikke kurkschors, gevoeliger voor vorst
Giftigheid voor mens en dier
Blad en eikels van de steeneik bevatten looistoffen, net als die van andere eiken. Grote hoeveelheden eikels of blad zijn schadelijk voor paarden, runderen en schapen. Laat grazende dieren dus op afstand van de boom.
Honden die eikels eten, kunnen last krijgen van maag en darmen. Bij mensen geven rauwe eikels vooral een bittere smaak en buikklachten. Bel bij twijfel na het eten van plantendelen direct een arts of dierenarts.
Kalender voor de steeneik
Met deze kalender weet u per maand wat uw steeneik nodig heeft.
| Maand | Werk aan de steeneik |
|---|---|
| Januari en februari | Jonge planten afdekken met vliesdoek bij strenge vorst, pot ingepakt houden |
| Maart | Vliesdoek weghalen na de laatste strenge vorst, compost of organische mest geven |
| April | Planten, verjongingssnoei bij oude planten, vorstschade wegknippen |
| Mei | Planten, nieuw blad loopt uit, bloei met gele katjes, oud blad valt deels |
| Juni | Eerste snoeibeurt voor haag, bol en leiboom |
| Juli | Water geven bij droogte, lichte vormsnoei, letten op broedende vogels |
| Augustus | Tweede snoeibeurt vanaf eind augustus |
| September | Planten, laatste snoei uiterlijk half september |
| Oktober | Oudere bomen dragen rijpe eikels, water geven bij een droog najaar |
| November en december | Mulchlaag aanvullen, pot op voetjes tegen een beschutte muur |
Steeneik kopen bij de kweker in Dreumel
Plant2Go is een familiebedrijf in Dreumel, in het Land van Maas en Waal. Wij kweken jonge tuinplanten en leveren die per pakket tegen een scherpe prijs. Voor een haag rekent de site per strekkende meter, en wie meer van dezelfde plant bestelt, krijgt vanzelf volumekorting.
U kunt de steeneik kopen en laten bezorgen door heel Nederland en België. De planten zijn binnen 8 dagen in huis, vanaf 125 euro is de verzending gratis en een plantenpaspoort is inbegrepen. Lees meer over verzending en garantie.
Twijfelt u over de plek of het aantal planten? De kweker denkt graag mee via WhatsApp of telefoon. Woont u binnen ongeveer 15 km van Dreumel, dan komt hij een keer langs. Bekijk de mogelijkheden voor persoonlijk advies. Een bezoek aan de kwekerij kan op afspraak.
Vragen over steeneik
In april en mei, of in september.
Een steeneik in pot houden kan jarenlang, bijvoorbeeld als bol op stam.
Een steeneik bereikt als boom een hoogte van 8 tot 15 meter; een meerstammige steeneik blijft lager. De groeisnelheid is 20 tot 30 cm per jaar.
De steeneik verdraagt ongeveer 15 graden vorst. Geef hem een plek uit de koude oostenwind.
Snoei een steeneik twee keer per jaar: in juni na de eerste groei en vanaf eind augustus tot half september. Zo blijft een haag of bol strak in vorm. Zware verjongingssnoei doet u in april.
Ja, in juli kunt u licht bijknippen en vanaf eind augustus volgt de tweede snoeibeurt. Kijk eerst of er vogels in de haag broeden. Laat een bezet nest met rust tot de jongen zijn uitgevlogen.
Snoei in het najaar uiterlijk half september. Nieuwe scheuten hebben dan tijd om af te harden voor de eerste vorst. Later in het seizoen laat u de plant met rust tot het voorjaar.
Knip de haag iets smaller aan de top dan aan de voet, zodat de onderkant licht krijgt. Een handheggenschaar houdt de grote bladeren gaaf. Haal per snoeibeurt alleen de nieuwe groei terug tot net boven de vorige snoeilijn.
In mei en juni valt oud blad af terwijl het nieuwe uitloopt, dat is normaal. Bruin blad na de winter komt meestal door vorst, zon en koude wind. Ook droogte of natte voeten geven bruin blad, dus controleer de grond.
Bladvlekkenziekte geeft bruine vlekken op het blad, vooral in natte jaren. Ruim afgevallen blad op, knip sterk aangetaste takjes weg en zorg voor een luchtige standplaats. Een gezonde, goed gevoede plant herstelt meestal vanzelf.
Een steeneik loopt in mei en juni uit met zacht, lichtgrijs nieuw blad. Tegelijk valt een deel van het oude blad af. Na een paar weken kleurt het nieuwe blad grijsgroen.
De steeneik bloeit in mei en juni met hangende, geelgroene katjes. Oudere bomen vormen daarna eikels, die in oktober van hetzelfde jaar rijp zijn. De bloei is bescheiden, de sierwaarde zit vooral in het blad.
Geef de eerste twee jaar bij droogte wekelijks 10 liter per plant. Een goed ingewortelde steeneik in de volle grond redt zich daarna prima. Een steeneik in pot heeft in de zomer bijna dagelijks water nodig.
Bemest een keer per jaar in maart of april met compost of organische korrelmest. Stop na juli met bemesten. Zo harden de takken op tijd af voor de winter.
In Nederland wordt een steeneik als boom 8 tot 15 meter hoog. Met 20 tot 30 cm groei per jaar duurt dat vele jaren. Door snoei houdt u hem eenvoudig op de hoogte die u wilt.
De hoogte van een leiboom bepaalt u zelf met de lengte van de stam en het rek. Veel leibomen staan op 2,5 tot 4 meter totale hoogte. Snoei in juni en eind augustus de takken die naar voren of achteren groeien en bind nieuwe zijtakken langs het rek.
Ja, in een pot van minimaal 50 cm doorsnede staat een meerstammige steeneik jarenlang mooi. Zorg voor goede afwatering, regelmatig water en jaarlijkse voeding in maart. Pak de pot in de winter in tegen doorvriezen.
