Vijgenboom snoeien: voor vorm en vijgen

Wanneer snoeit u een vijgenboom?

Snoei in februari of maart, na de strenge vorst en voordat de boom uitloopt.

Wat snoeit u weg?

Haal dode, kruisende en naar binnen groeiende takken weg, zodat de kroon open blijft. Kort te lange takken in tot boven een knop.

Zomersnoei

Kort in juni de nieuwe scheuten in tot vijf of zes bladeren. De boom steekt zijn kracht dan in de vijgen.

Struik of boom

Wilt u een struik of meerstammige boom, verwijder dan vroeg de hoofdtak en geef de zijtakken ruimte.

Handschoenen aan

Het witte melksap van de vijg kan de huid irriteren. Draag bij het snoeien handschoenen.

Vijgenboom snoeien in september

Vanaf september laat u de vijgenboom met rust. De snoei volgt aan het eind van de winter.

Vijgenboom in pot snoeien

Een vijgenboom in pot snoeit u op dezelfde manier, en u kort de takken iets verder in om hem compact te houden.

Vijgenboom snoeien en stekken

De takken die u in februari of maart wegsnoeit, zijn meteen bruikbaar als stek.

Vijgenboom snoeien in de zomer

In de zomer snoeit u licht: kort in juni de nieuwe scheuten in tot vijf of zes bladeren. De boom steekt zijn kracht dan in de vijgen en de zon bereikt de vruchten.

Vijgenboom snoeien wanneer: het snoeimoment per maand

Het beste moment hangt af van wat u wilt bereiken. De vormsnoei valt aan het eind van de winter, de lichte zomersnoei in juni. In de tabel ziet u per maand wat u doet.

Kies in februari of maart een droge dag met een temperatuur boven nul. De wonden drogen dan snel op en de boom herstelt vlot.

Vijgenboom snoeien wanneer en hoe: stap voor stap

Met deze volgorde werkt u van grof naar fijn. Een boom van 3 tot 4 meter heeft u in ongeveer een uur klaar.

• Bekijk de boom eerst rondom en bepaal welke vorm u houdt: boom, struik of waaier tegen de muur.
• Zaag dode en bevroren takken terug tot gezond hout. Krab met uw nagel aan de bast: groen betekent levend.
• Haal takken weg die kruisen of naar binnen groeien. Zaag vlak buiten de takkraag, de verdikte ring waar de tak aan de stam vastzit.
• Verwijder wortelopslag en waterloten bij de voet van de boom.
• Kort te lange takken in tot ongeveer 1 cm boven een naar buiten wijzende knop, schuin aflopend.
• Zaag bij een oudere boom elk jaar een of twee van de oudste, dikste takken laag weg. Zo blijft de kroon jong en vruchtbaar.
• Stap terug en kijk of het licht overal in de kroon valt. Snoei per jaar hoogstens een derde van de kroon weg.

Gereedschap en veilig werken

Scherp gereedschap geeft gladde wonden die snel dichtgroeien. Maak de bladen voor en na het snoeien schoon met wat alcohol, zo houdt u ziektes buiten de boom.

Het melksap kan in combinatie met zonlicht de huid extra gevoelig maken. Draag lange mouwen, een veiligheidsbril bij werk boven uw hoofd en spoel sap op de huid direct af met water. Bij klachten belt u een arts.

• Snoeischaar: voor twijgen tot 2 cm dik.
• Takkenschaar met lange armen: voor takken van 2 tot 4 cm.
• Snoeizaag: voor takken dikker dan 4 cm.
• Handschoenen en een oude doek om sap af te vegen.

Spaar de kleine vijgjes aan de toppen

In ons klimaat rijpen vooral de vijgen die als kleine knopjes overwinteren. Ze zitten aan de toppen van de takken van vorig jaar en zijn zo groot als een erwt. In augustus en september plukt u ze als rijpe vijgen.

Laat bij de wintersnoei daarom een flink deel van de eenjarige takken met hun toppen staan. Kort vooral oudere en te lange takken in.

Grotere groene vijgen die in de herfst nog aan de boom hangen, rijpen in ons klimaat zelden. Pluk die in oktober of november weg, zodat de boom zijn energie bewaart.

Vijgenboom snoeien in de zomer: zo knijpt u de scheuten in

De zomersnoei is licht werk met duim en wijsvinger of een kleine schaar. Aan het eind van de zomer zet de boom dan nieuwe vijgjes aan voor het volgende jaar.

• Tel bij een nieuwe scheut vijf of zes bladeren vanaf de basis.
• Knijp of knip de groeitop vlak boven het laatste blad weg.
• Haal waterloten die recht omhoog schieten in juli helemaal weg.
• Verwijder een enkel groot blad dat een groepje vruchten volledig in de schaduw zet.

Vorstschade terugsnoeien na een strenge winter

De vijgenboom is winterhard tot ongeveer 12 tot 15 graden onder nul. Na een strenge winter kunnen jonge bomen en bomen in pot toch takken verliezen.

Wacht in dat geval met snoeien tot april of mei. De boom loopt dan uit en u ziet precies welk hout leeft. Snoei bevroren takken terug tot net boven een groene knop. Een vijg loopt na stevige vorst meestal opnieuw uit vanuit de basis.

Hoe u de boom in de winter beschermt, leest u in de gids over vijgenboom verzorging.

Vijgenboom stekken: wanneer en hoe

Vijgenboom snoeien en stekken gaan mooi samen. Het hout van de wintersnoei gebruikt u als winterstek. Een stek van Ficus carica 'Brown Turkey' geeft dezelfde vijgen als de moederboom.

Alle details en de zomerstek vindt u in de uitgebreide gids vijgenboom stekken. Wilt u de jonge boom daarna in de tuin zetten, lees dan vijgenboom planten.

• Kies in februari of maart een gezonde eenjarige tak, zo dik als een potlood.
• Knip stukken van 20 tot 25 cm, met de onderkant net onder een knop.
• Laat bovenaan twee of drie knoppen zitten en haal de onderste weg.
• Steek de stek voor twee derde in een pot met zanderige stekgrond.
• Zet de pot op een lichte, vorstvrije plek van 15 tot 20 graden en houd de grond licht vochtig.
• Na 6 tot 10 weken verschijnen nieuwe blaadjes: een teken dat er wortels zijn.
• Plant de jonge boom na een jaar uit in mei, na de laatste nachtvorst.

Veelgemaakte fouten en wat u daarna doet

De meeste fouten ontstaan door op het verkeerde moment of te hard te snoeien. Met deze punten blijft uw boom gezond en vol vruchten.

Na de snoei laten de wonden vrij aan de lucht drogen. Geef in maart een laag compost van 3 tot 5 cm rond de stam en houd de grond in droge voorjaren vochtig. Een vijg in pot krijgt vanaf april elke twee weken wat vloeibare voeding.

• Snoeien in de herfst: de wonden drogen slecht en de vorst trekt erin. Bewaar de snoei voor februari of maart.
• Alle toppen wegknippen: daarmee verdwijnen de vijgjes voor de komende zomer.
• Te hard snoeien: de boom reageert met lange scheuten en weinig vruchten. Houd het bij hoogstens een derde.
• Stompjes laten staan: die sterven af. Snoei vlak boven een knop of bij de takkraag.
• Bot gereedschap: rafelige wonden herstellen traag.

Veelgestelde vragen